W wielu przedszkolach część dzieci dojeżdża z pobliskich miejscowości autobusem szkolnym. To rozwiązanie wygodne dla rodziców i zapewniające dzieciom możliwość uczestniczenia w zajęciach, ale jednocześnie rodzi pytania dotyczące odpowiedzialności za bezpieczeństwo najmłodszych w czasie przejścia z przedszkola do autobusu.
Odpowiedzialność prawna szkoły i nauczycieli
Kwestia ta jest jednoznacznie uregulowana w przepisach prawa oraz orzecznictwie sądowym.
- Prawo oświatowe w art. 68 ust. 1 pkt 6 nakłada na dyrektora obowiązek zapewnienia uczniom bezpieczeństwa w czasie zajęć organizowanych przez szkołę.
- Karta Nauczyciela w art. 6 pkt 1 i 2 oraz art. 42 ust. 2 pkt 2 stanowi, że nauczyciel jest zobowiązany do rzetelnej realizacji zadań opiekuńczych i wychowawczych oraz do dbania o bezpieczeństwo powierzonych mu uczniów.
- Kodeks pracy (art. 100 § 1) przypomina, że pracownik powinien stosować się do poleceń pracodawcy, jeżeli są one zgodne z prawem i zakresem obowiązków.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreśla się, że obowiązkiem szkoły jest opieka nad uczniami od momentu wejścia na teren placówki do chwili jej opuszczenia. Oznacza to, że także droga dziecka z sali przedszkolnej do autobusu znajduje się w zakresie odpowiedzialności szkoły i nauczycieli.
Czy konieczny jest zapis w statucie?
Część placówek dotychczas wpisywała dyżury nauczycieli związane z odprowadzaniem dzieci do autobusu w statut, jednak brak takiego zapisu nie zwalnia ani szkoły, ani nauczycieli z obowiązku zapewnienia bezpieczeństwa. Obowiązek ten wynika bezpośrednio z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, a nie jedynie ze statutu.
Najprostszym sposobem uporządkowania tej kwestii jest wydanie przez dyrektora zarządzenia organizacyjnego dotyczącego opieki nad dziećmi dowożonymi. W dokumencie można wskazać:
- podstawę prawną,
- harmonogram dyżurów nauczycieli,
- zasady organizacji przejścia dzieci do autobusu.
Warto pamiętać, że dyżur przy autobusie nie jest dodatkową, ponadwymiarową pracą, lecz elementem realizacji ustawowych zadań opiekuńczo-wychowawczych. Zapewnienie bezpieczeństwa dzieciom w drodze do i z przedszkola jest wspólną odpowiedzialnością całej społeczności placówki. Dyrektor, na mocy przepisów prawa oświatowego, ma obowiązek organizacji tego zadania, a nauczyciele – obowiązek jego realizacji. Odprowadzanie dzieci do autobusu to nie dobra wola, lecz istotny element zapewnienia im opieki i bezpieczeństwa, który powinien być traktowany jako integralna część pracy nauczyciela.
Podstawa prawna:
- ustawa z 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (tekst jedn.: Dz.U. z 2025 r., poz. 1043 ze zm.),
- ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 986 ze zm.).
Stan prawny na dzień:
- 1-09-2025
Subskrybuj
Wykup abonament i korzystaj z wiedzy naszych ekspertów
