Staż pracy od 1 stycznia 2026 r. – przepisy przejściowe w oświacie krok po kroku – oświatowo.pl

Od 1 stycznia 2026 r. obowiązują nowe przepisu Kodeksu pracy w zakresie możliwość wliczania do stażu pracy nowych okresów aktywności zawodowej (art. 302¹ § 1–7 ), w tym m.in. okresów prowadzenia działalności gospodarczej czy wykonywania umów cywilnoprawnych. Dla szkół i placówek oświatowych kluczowe znaczenie mają przepisy przejściowe (art. 5–6 ustawy nowelizującej), które określają:

od kiedy stosujemy nowe zasady, w jakim terminie pracownicy muszą udokumentować dodatkowe okresy, od kiedy przysługują uprawnienia wynikające z podwyższonego stażu. Poniżej przedstawiamy analizę z perspektywy dyrektorów szkół, organów prowadzących oraz podmiotów obsługujących sprawy kadrowe oświaty.

Dwie daty wejścia w życie – sektor publiczny i prywatny Ustawa weszła w życie 1 stycznia 2026 r., ale nie wszyscy pracodawcy stosują ją od tej samej daty. Sektor publiczny (np. szkoły samorządowe, jednostki budżetowe) nowe przepisy stosuje od 1 stycznia 2026 r. Sektor prywatny (np. szkoły prowadzone przez fundacje, stowarzyszenia, osoby fizyczne) przepisy stosuje od 1 maja 2026 r.

To rozróżnienie ma zasadnicze znaczenie dla:

biegu 24-miesięcznego terminu na dokumentowanie okresów, ustalania momentu nabycia uprawnień pracowniczych. 24 miesiące na udokumentowanie nowych okresów Warunkiem wliczenia nowych okresów do stażu pracy jest ich udokumentowanie:

sektor publiczny – 24 miesiące od 1 stycznia 2026 r. do 31 grudnia 2027 r. sektor prywatny – 24 miesiące od 1 maja 2026 r. do 30 kwietnia 2028 r. Jeżeli pracownik:

był zatrudniony w dniu wejścia w życie przepisów – 1 stycznia lub 1 maja 2026 r ., i w ciągu 24 miesięcy przedłoży dokumenty potwierdzające okresy z art. 302¹ § 1–7 Kodeksu pracy, pracodawca ma obowiązek wliczyć te okresy do stażu pracy. Okresów nieudokumentowanych w tych terminach nie wlicza się do stażu pracy.

Obowiązki pracodawcy (przedszkola, szkoły, placówki) Po stronie pracodawcy powstaje obowiązek aktualizacji stażu pracy, jeżeli pracownik przedstawi dokumenty potwierdzające nowe okresy. Pracodawca ma prawo odmówić uznania dokumentów, jeżeli budzą one uzasadnione wątpliwości. W razie sporu właściwy jest sąd pracy.

Od kiedy przysługują uprawnienia wynikające z wyższego stażu? Zgodnie z art. 6 ustawy nowelizującej Kodeks pracy uprawnienia pracownicze wynikające z doliczenia nowych okresów przysługują:

od dnia nabycia prawa do tych uprawnień, ale nie wcześniej niż: 1 stycznia 2026 r. – w sektorze publicznym, 1 maja 2026 r. – w sektorze prywatnym. Nowelizacja nie przewiduje automatycznego wyrównania świadczeń za lata wcześniejsze. Jednak w przypadku nauczycieli i pracowników samorządowych sytuacja jest bardziej złożona – ze względu na przepisy szczególne.

Przepisy szczególne – nagrody jubileuszowe W jednostkach oświatowych samorządowych prawo do nagród jubileuszowych regulują ustawy szczególne i rozporządzenia wykonawcze.

Nauczyciele art. 47 Karty Nauczyciela oraz rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z 30 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania okresów pracy i innych okresów uprawniających nauczyciela do nagrody jubileuszowej oraz szczegółowych zasad jej obliczania i wypłacania. Pracownicy samorządowi art. 38 ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych oraz § 8 rozporządzenia w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych. Gdy w dniu wejścia w życie nowych przepisów zaliczających nowe okresy do pracowniczego stażu pracy (1 stycznia 2026 r.) nauczyciel, pracownik samorządowy uzyska prawo do dwóch lub więcej nagród jubileuszowych wypłaca się tylko jedną nagrodę – najwyższą .

Ponadto jeżeli:

w dniu wejścia w życie przepisów zaliczających nowe okresy do pracowniczego stażu pracy (1 stycznia 2026 r.) posiada staż dłuższy niż wymagany do nagrody danego stopnia, a w ciągu 12 miesięcy od tej daty nabędzie prawo do nagrody wyższego stopnia, to:

nagrodę niższą wypłaca się w pełnej wysokości, a w dniu nabycia prawa do nagrody wyższej – wypłaca się różnicę między nagrodą wyższą a niższą. Spór interpretacyjny – nagrody jubileuszowe Treść art. 6 ustawy nowelizującej Kodeks pracy budzi rozbieżności interpretacyjne, szczególnie w odniesieniu do nauczycieli i pracowników samorządowych.

Stanowisko 1 – brak roszczeń wstecznych

Zgodnie z pierwszą interpretacją:

nowe okresy można doliczyć od 1.01.2026 r., ale nagrody jubileuszowe lub inne świadczenia, których data nabycia przypadała przed 1.01.2026 r., nie przysługują, pracownik nie może domagać się wyrównania za lata 2023–2025. Argumentem jest również treść uzasadnienie projektu ustawy, wskazującego, że uprawnienia ustalane są dopiero od momentu wejścia w życie zmian.

Stanowisko 2 – pierwszeństwo przepisów szczególnych

Drugie stanowisko, prezentowane w opinii, wykładnaich MRiPS , wskazuje, że:

w jednostkach sektora finansów publicznych (np. szkołach samorządowych), prawo do nagród jubileuszowych regulują przepisy szczególne (np. Karta Nauczyciela, ustawa o pracownikach samorządowych), zgodnie z art. 5 k.p. mają one pierwszeństwo przed Kodeksem pracy, w tym przed przepisami przejściowymi ustawy nowelizującej Kodeks pracy. W konsekwencji, jeżeli z przepisów szczególnych wynika obowiązek wypłaty nagrody po osiągnięciu określonego stażu – to doliczenie nowych okresów może skutkować nabyciem prawa także do nagród nabytych przed 1 stycznia 2026 r., zgodnie ze wskazanymi wyżej zasadami wynikającymi z tych zapisów szczególnych.

Przykład

Jestem pracownikiem samorządowym i mam staż pracy 16 lat. W przeszłości prowadziłam działalność gospodarczą, z której opłacałam pełne składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe przez 5 lat. Gdyby zsumować powyższe okresy, to na dzień 01.01.2026 r. miałabym staż pracy wynoszący dokładnie 21 lat. Czy w tej sytuacji pracodawca powinien wypłacić mi nagrodę jubileuszową za 20 lat pracy w styczniu 2026 r.?

Pracownicy samorządowi mają prawo do nagrody jubileuszowej na warunkach określonych przepisami ustawy o pracownikach samorządowych oraz rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych. W tym przypadku pracodawca będzie miał obowiązek wypłacić nagrodę jubileuszową za 20 lat pracy po wejściu w życie przepisów zaliczających nowe okresy, tj. w styczniu 2026 r.

Przykład

Szkoła samorządowa. Nauczyciel posiada na 1 stycznia 2026 r. staż 19 lat i 7 miesięcy. Przynosi zaświadczenie z ZUS zaliczające 9 miesięcy umowy zlecenia. Co z dodatkiem stażowym i nagrodą jubileuszową?

Jeżeli przynosi w lutym 2026 roku przysługuje od 1 stycznia 2026 r. dodatek stażowy 20% (staż ponad 20 lat) oraz nagroda jubileuszowa za 20 lat.

To stanowisko znajduje odzwierciedlenie w pojawiających się komentarzach ekspertów.

W praktyce oznacza to konieczność ostrożnej analizy sytuacji w każdej samorządowej jednostce oświatowej.

Podstawa prawna: art. 5, art. 302 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeksu pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 2025 r. poz. 277 ze zm.) , art. 5, 6 ustawy z dnia 26 września 2025 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2025 r. poz. 1423), art. 47 ustawy z 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (test jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 986 ze zm.); art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 1135 ze zm.), § 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z 30 października 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania okresów pracy i innych okresów uprawniających nauczyciela do nagrody jubileuszowej oraz szczegółowych zasad jej obliczania i wypłacania (Dz.U. z 2001 Nr 128, poz. 1418), § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 października 2021 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 1638 ze zm.). Stan prawny na dzień: 16-02-2026

Staż pracy od 1 stycznia 2026 r. – przepisy przejściowe w oświacie krok po kroku

Nowelizacja Prawa oświatowego przyjęta przez Sejm – kluczowe zmiany dla dyrektorów szkół związane ze strukturą i organizacją systemu oświaty

Podobne artykuły

Wpływ wliczania nowych okresów do stażu pracy na uprawnienia pracownicze

Nowe okresy wliczane do stażu pracy od 1 stycznia 2026 r.

Nowy okresy zaliczane do stażu pracy – obowiązki dyrektora i pracownika

Wpływ wliczania nowych okresów do stażu pracy na uprawnienia pracownicze

Okresy nakładające się zaliczane do pracowniczego stażu pracy

Wspólne kategorie

Wspólne kategorie

Info

Najnowszy artykuły

Nasz Partner

Witamy!

Stwórz nowe konto!

Odzyskaj hasło

Czy na pewno chcesz odblokować ten post?

Czy na pewno chcesz anulować subskrypcję?

Staż pracy od 1 stycznia 2026 r. – przepisy przejściowe w oświacie krok po kroku

Subskrybuj

Subskrybuj

Kup pojedynczy artykuł

Nowelizacja Prawa oświatowego przyjęta przez Sejm – kluczowe zmiany dla dyrektorów szkół związane ze strukturą i organizacją systemu oświaty

Podobne artykuły

Wpływ wliczania nowych okresów do stażu pracy na uprawnienia pracownicze

Nowe okresy wliczane do stażu pracy od 1 stycznia 2026 r.

Nowy okresy zaliczane do stażu pracy – obowiązki dyrektora i pracownika

Wpływ wliczania nowych okresów do stażu pracy na uprawnienia pracownicze

Okresy nakładające się zaliczane do pracowniczego stażu pracy

Wspólne kategorie

Szukaj wg fraz

Wspólne kategorie

Info

Najnowszy artykuły

Nasz Partner

Witamy!

Stwórz nowe konto!

Odzyskaj hasło

Czy na pewno chcesz odblokować ten post?

Czy na pewno chcesz anulować subskrypcję?