Sroga zima może postawić szkoły przed wyzwaniem: jak reagować na silne mrozy, problemy techniczne w budynkach czy trudne warunki komunikacyjne, aby nie narażać zdrowia i bezpieczeństwa uczniów. W tym przypadku trzeba sięgnąć do przepisów prawa oświatowego, które dokładnie precyzują, w jakich sytuacjach dyrektor szkoły musi, a w jakich może, zdecydować o zawieszeniu zajęć dydaktyczno-wychowawczych oraz kiedy pojawia się obowiązek zorganizowania nauki zdalnej.
Odpowiednia temperatura w salach lekcyjnych – warunek prowadzenia zajęć
Podstawowym wymogiem prowadzenia zajęć w budynku szkolnym jest zapewnienie odpowiednich warunków sanitarnych i higienicznych. Jednym z nich jest temperatura w salach lekcyjnych. Jeżeli w pomieszczeniach, w których odbywają się zajęcia, temperatura spada poniżej 18°C, dalsze prowadzenie lekcji staje się niedopuszczalne – § 17 rozporządzenia MENiS w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach).
W takiej sytuacji dyrektor szkoły nie podejmuje decyzji „na zasadzie wyboru”. Zawieszenie zajęć jest obowiązkiem, a nie uprawnieniem. Jednocześnie dyrektor jest obowiązany poinformować organ prowadzący o przyczynach i przewidywanym czasie przerwy w nauce. Najczęściej dotyczy to awarii instalacji grzewczej lub przerw w dostawie energii.
§ 17. 1. W pomieszczeniach, w których odbywają się zajęcia, zapewnia się temperaturę co najmniej 18°C.
2. Jeżeli nie jest możliwe zapewnienie temperatury, o której mowa w ust. 1, dyrektor zawiesza zajęcia na czas oznaczony, powiadamiając o tym organ prowadzący.
Ekstremalne mrozy na zewnątrz – decyzja zależna od zgody organu prowadzącego
Nieco inaczej wygląda sytuacja, gdy problemem nie jest temperatura w budynku, lecz warunki atmosferyczne na zewnątrz. Przepisy przewidują możliwość zawieszenia zajęć, jeżeli przez dwa kolejne dni temperatura mierzona wieczorem (21:00) osiąga poziom –15°C lub niższy.
W tym przypadku dyrektor szkoły nie działa samodzielnie. Warunkiem odwołania zajęć jest uzyskanie zgody organu prowadzącego. Rozwiązanie to pozwala uwzględnić lokalne uwarunkowania – np. dostępność transportu czy odległość, jaką uczniowie muszą pokonać, aby dotrzeć do szkoły.
§ 18. 2. Dyrektor, za zgodą organu prowadzącego, może zawiesić zajęcia na czas oznaczony, jeżeli:
1) temperatura zewnętrzna mierzona o godzinie 21:00 w dwóch kolejnych dniach poprzedzających zawieszenie zajęć wynosi ‒15°C lub jest niższa;
2)wystąpiły na danym terenie zdarzenia inne niż określone w ust. 2a, które mogą zagrozić zdrowiu uczniów.
Gdy pogoda uniemożliwia bezpieczne dotarcie do szkoły
Z zimową aurą mogą wiązać się również intensywne opady śniegu, gołoledź czy paraliż komunikacyjny. Choć przepisy nie wymieniają takich sytuacji wprost, dopuszczają zawieszenie zajęć również wtedy, gdy występuje nadzwyczajne zdarzenie zagrażające bezpieczeństwu lub zdrowiu uczniów – art. 125a ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo oświatowe.
Może tak się zdarzyć, gdy:
- dojazd do szkoły jest znacznie utrudniony lub niemożliwy,
- nie ma realnej możliwości bezpiecznego powrotu uczniów do domów,
- wystąpią inne nadzwyczajne okoliczności zagrażające bezpieczeństwu.
Także w tych przypadkach decyzja dyrektora wymaga uzgodnienia z organem prowadzącym i powinna być poprzedzona oceną realnego ryzyka.
Jak udzielana jest zgoda na zawieszenie zajęć?
Prawo nie narzuca jednej, formalnej drogi wyrażenia zgody przez organ prowadzący. Może ona zostać przekazana telefonicznie, mailowo lub ustnie. Kluczowe jest jednak, aby szkoła zadbała o udokumentowanie tej decyzji – choćby w formie notatki służbowej.
Po podjęciu decyzji o zawieszeniu zajęć szkoła ma obowiązek poinformować właściwy organ nadzoru pedagogicznego, a w przypadku placówek niepublicznych – również organ rejestrujący.
Przerwa w nauce a lekcje online
Czasowe zamknięcie szkoły nie zawsze oznacza całkowitego wstrzymania procesu dydaktycznego. Jeżeli zawieszenie zajęć trwa dłużej niż dwa dni, dyrektor szkoły powinien uruchomić nauczanie zdalne, najpóźniej od trzeciego dnia przerwy.
Forma realizacji zajęć pozostaje w gestii szkoły i zapisów statutowych.
Ważne!
O sposobie realizacji zajęć zdalnie dyrektor jednostki musi poinformować organ prowadzący i organ sprawujący nadzór pedagogiczny.
Wyjątkowe sytuacje bez nauki zdalnej
Ustawodawca dopuszcza możliwość odstąpienia od organizowania zajęć online, ale wyłącznie w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Wymaga to jednocześnie zgody organu prowadzącego oraz pozytywnej opinii kuratora oświaty. Każda taka decyzja powinna być dobrze uzasadniona i udokumentowana.
Co warto zapamiętać?
Zimowe warunki pogodowe mogą uzasadniać czasowe wstrzymanie zajęć szkolnych, ale decyzje w tym zakresie są ściśle uregulowane przepisami. W jednych sytuacjach dyrektor ma obowiązek działać natychmiast, w innych – potrzebuje zgody organu prowadzącego. Niezależnie od podstawy prawnej, nadrzędnym kryterium pozostaje zawsze ochrona zdrowia i bezpieczeństwa uczniów oraz pracowników szkoły.
Podstawa prawna:
- rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1604 ze zm.),
- art. 125a ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz., 1043 ze zm.).
Stan prawny:
- 8-01-2026
