Jak poprawnie wskazać okres „ostatnich 3 lat pracy” nauczyciela mianowanego przystępującego do oceny pracy?

Wprowadzone we wrześniu 2022 r. zmiany w zasadach awansu zawodowego oraz oceniania do dnia dzisiejszego rodzą wiele pytań i wątpliwości. Jedna z większych z nich dotyczy okresu, za jaki dokonywana jest ocena pracy nauczyciela mianowanego, który zamierza ubiegać się o awans na stopień nauczyciela dyplomowanego. Przepisy mówią o okresie trzyletnim, ale jak go wyliczyć dla nauczyciela, który bywał w tym czasie nieobecny lub zmienił miejsce pracy? Sprawa przestaje być taka oczywista, a ewentualne błędy dyrektora skutkować mogą nawet odrzuceniem nauczycielskiego wniosku o awans.

Na podstawie przepisu art. 6a ust. 1dd ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela ocena pracy nauczyciela mianowanego, który zamierza ubiegać się o awans na stopień nauczyciela dyplomowanego, jest dokonywana na wniosek tego nauczyciela. Natomiast w wyniku noweli przepisów Karty Nauczyciela zmianie uległo brzmienie przepisu art. 6a ust. 1de tego aktu prawnego, zgodnie z którym oceny pracy nauczyciela, o którym mowa w art. 6a ust. 1dd Karty Nauczyciela:

„dokonuje się za okres ostatnich 3 lat pracy przed dokonaniem tej oceny, z tym że do okresu tego nie wlicza się okresów usprawiedliwionej nieobecności nauczyciela w pracy trwających dłużej niż 3 miesiące.”

Nowelizacja owszem uściśliła okresy trwania nieobecności ocenianego nauczyciela, które nie podlegają wliczeniu do 3-letniego okresu pracy. Przepis nie wyjaśnił jednak czy wobec stwierdzenia takich nieobecności nauczyciel ma być oceniany za okresy poprzedzające 3 lata, czy też powinien „dopracować“ brakujący okres na kształt zbliżony do odbywania przygotowania do zawodu (nowy awans) czy realizacji stażu (stary awans).

Pojawia się zatem dość istotne pytanie: Czy w przypadku nieobecności nauczyciela mianowanego dłuższej niż 3 miesiące dyrektor powinien cofnąć się i uwzględnić okresy wcześniejszej pracy (tak aby łącznie wyniosły one 3 lata), czy też – analogicznie, jak w przypadku np. awansu czy oceny nauczycieli akademickich – nauczyciel powinien „dopracować“ brakujący okres po pracy?

Stanowisko Ministerstwa Edukacji Wobec powyższych wątpliwości interpretacyjnych, zgłaszanych zarówno przez nauczycieli i dyrektorów, a także przez organy prowadzące nadzór pedagogiczny, które to de facto odpowiedzialne są oraz organizują postępowanie kwalifikacyjne na stopień nauczyciela dyplomowanego, sprawa stała się przedmiotem jednej z interpelacji poselskich (Nr 44273) i doczekała się stosownej odpowiedzi.

Według stanowiska przedstawionego przez Ministerstwo:

„użyte w art. 6a ust. 1de ustawy – Karta Nauczyciela określenie „ostatnie 3 lata pracy” nie oznacza ostatnich trzech lat kalendarzowych tylko ostatnie 3 lata przepracowane przez nauczyciela. Tak więc w przypadku wystąpienia w ocenianym okresie okresów usprawiedliwionej nieobecności w pracy trwających dłużej niż 3 miesiące, okresów tych nie wlicza się do ocenianego trzyletniego okresu pracy i oceną obejmuje się odpowiednio wcześniejszy okres pracy, tak aby dopełnić 3 lata pracy.”

Przekładając to na język praktyczny, z odpowiedzi Ministerstwa wynika, że to nie nauczyciel musi „dopracować” brakujący okres, którego dyrektor nie może wliczyć do ostatnich trzech lat pracy z tytułu nieobecności, a dyrektor musi sięgnąć adekwatnie wstecz i ocenić nauczyciela za okres rozpoczynający się odpowiednio wcześniej.

Nie będzie to szczególnie trudne, jeśli nauczyciel pracuje w danej placówce dłużej niż trzy lata i mówiąc wprost, dyrektor ma co ocenić i do czego się cofnąć. Gorzej gdy okres pracy u dyrektora oceniającego nauczyciela mianowanego na potrzeby awansu jest krótszy niż wymagany, na przykład z powodu dłuższych nieobecności czy też niedawnej zmiany pracodawcy.

Zmiana pracodawcy a oceniany okres pracy Rotacja i zmiany miejsca zatrudnienia przez nauczycieli nie są niczym wyjątkowym, co w obliczu obecnego kształtu awansu zawodowego może doprowadzić do sytuacji, że okres zatrudnienia, który może ocenić na potrzeby awansu nauczyciela na stopień nauczyciela dyplomowanego aktualny dyrektor jest krótszy niż wymagane trzy lata. Nie ma przecież przeciwskazań, aby nauczyciel spełniający wszystkie kryteria, w tym to o wymaganym okresie zatrudnienia na stanowisku nauczyciela mianowanego, nie mógł ubiegać się o awans na stopień nauczyciela dyplomowanego na przykład po roku czy dwóch latach pracy w nowej szkole.

Zanim przejdziemy do konkretnych przepisów, warto przypomnieć jeszcze pewną zmianę przepisów dotyczącą oceny pracy nauczycieli mianowanych. I tak, zgodnie z art. 6a ust. 1df ustawy – Karta Nauczyciela:

„w przypadku rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy lub przeniesienia do innej szkoły nauczyciela mianowanego dyrektor szkoły dokonuje oceny pracy nauczyciela za okres dotychczasowej pracy w tej szkole po uzyskaniu stopnia nauczyciela mianowanego, w terminie nie dłuższym niż 21 dni odpowiednio od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy lub przeniesienia do innej szkoły”

Oznacza to, że wszyscy nauczyciele mianowani, którzy rozwiązali stosunek pracy lub zmienili pracodawcę po dacie wejścia w życie zacytowanych wyżej przepisów, a więc po 1 września 2022 r., muszą i z pewnością posiadają ocenę pracy.

Drugie zdanie zacytowanego przepisu mówi zaś:

„Jeżeli nauczyciel mianowany zmienił miejsce zatrudnienia w okresie 3 lat przed dokonaniem oceny, o której mowa w art. 6a ust. 1dd Karty Nauczyciela, ocenę pracy z tego okresu z poprzedniego miejsca zatrudnienia uwzględnia się przy dokonywaniu oceny pracy, o której mowa w art. 6a ust. 1dd Karty Nauczyciela.”

Jeśli zatem nauczyciel mianowany zmienił miejsce zatrudnienia w okresie po 1 września 2022 r. obecny dyrektor przystępując do jego oceny na potrzeby awansu uwzględnić musi ocenę uzyskaną z tego okresu u poprzedniego pracodawcy.

Inaczej sytuacja wygląda z nauczycielami, którzy zmienili miejsce zatrudnienia przed wejściem w życie zmian w przepisach, a więc przez 1 września 2022 r. Ta grupa nauczycieli najczęściej nie posiada bowiem oceny pracy z poprzedniego miejsca, gdyż nie było wtedy jeszcze przepisu nakazującego takową wydać. W skrajnych przypadkach prowadziło to do sytuacji, w której aktualny dyrektor nie miał do czego sięgnąć, aby ocenić pełen trzyletni okres pracy nauczyciela. Dlatego też po roku wprowadzono pewne zmiany i zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz niektórych innych ustaw, dodanym przez ustawę z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz niektórych innych ustaw:

„w przypadku gdy nauczyciel mianowany zmienił przed dniem 1 września 2022 r. miejsce zatrudnienia w okresie 3 lat przed dokonaniem oceny, o której mowa w art. 6a ust. 1dd ustawy – Karta Nauczyciela, ocena pracy tego nauczyciela może być dokonana za okres krótszy niż 3 lata pracy przed dokonaniem tej oceny, jednak nie krótszy niż 9 miesięcy.

W ocenie tej nie uwzględnia się oceny pracy z poprzedniego miejsca zatrudnienia, w którym nauczyciel zakończył pracę przed dniem 1 września 2022 r., chyba że nauczyciel wystąpił do dyrektora szkoły z wnioskiem o uwzględnienie tej oceny.”

Oznacza to, że dla nauczycieli mianowanych którzy zmienili miejsce pracy przed dniem 1 września 2022 r. i zawnioskowali o ocenę pracy na potrzeby awansu na stopień nauczyciela dyplomowanego, dyrektor ocenić może okres krótszy niż 3 lata, ale dłuższy niż 9 miesięcy, nie oczekując przedłożenia i nie uwzględniając oceny z poprzedniego zakładu pracy. Może ją uwzględnić, ale tylko na wniosek ocenianego nauczyciela.

W przypadku nauczycieli, którzy zmienili pracodawcę w okresie trzech lat podlegających ocenie decyduje data tej zmiany. Nauczycielom, którzy dokonali jej przed 1 września 2022 r. wystarczy aby aktualny dyrektor ocenił okres pracy u siebie, nie krótszy jednak niż 9 miesięcy, tym którzy zmienili pracodawcę po tej dacie uwzględnić trzeba ostatnią ocenę pracy, która obowiązkowo musieli dostać.

Podsumowanie Właściwe wyznaczenie ocenianego okresu pracy dla nauczycieli mianowanych jest niezwykle ważne i wcale nie takie proste. Ma to jednak kluczowe znaczenie dla awansu nauczyciela na stopień nauczyciela dyplomowanego. Zgodnie z zapisami Karty Nauczyciela nauczyciel, aby uzyskać awans musi zostać oceniony co najmniej na poziom bardzo dobry, a informacja o ocenianym okresie znaleźć się musi bezwzględnie w karcie jego oceny pracy. Ta z kolei stanowi jeden z niezbędnych załączników do wniosku o postępowanie kwalifikacyjne, składanego przez nauczyciela do organu prowadzącego nadzór pedagogiczny. Wszelkie błędy w tej kwestii będą zatem szybko wyłapane i mogą rodzić poważne konsekwencje nie tylko dla nauczyciela, ale i dla dyrekcji.

Podstawa prawna: art. 6a ust. 1dd ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 986 z późn. zm.). Stan prawny na dzień: 22-04-2025

Egzamin zawodowy czy czeladniczy w branżowej szkole I stopnia?

Warunki klasyfikowania ucznia mającego ponad 50% nieobecności na zajęciach

Podobne artykuły

Ocena pracy nauczyciela na pożegnanie

Doktor a awans na nauczyciela dyplomowanego – czy staż można skrócić?

Stopień naukowy a awans zawodowy nauczyciela – szczególne uprawnienia w świetle Karty Nauczyciela

Ocena pracy nauczyciela początkującego w pierwszym roku pracy

Arkusz obserwacji zajęć prowadzonych przez nauczyciela początkującego – dla mentora

Warunki klasyfikowania ucznia mającego ponad 50% nieobecności na zajęciach

Wspólne kategorie

Wspólne kategorie

Info

Najnowszy artykuły

Nasz Partner

Witamy!

Stwórz nowe konto!

Odzyskaj hasło

Czy na pewno chcesz odblokować ten post?

Czy na pewno chcesz anulować subskrypcję?

Jak poprawnie wskazać okres „ostatnich 3 lat pracy” nauczyciela mianowanego przystępującego do oceny pracy?

Subskrybuj

Subskrybuj

Kup pojedynczy artykuł

Egzamin zawodowy czy czeladniczy w branżowej szkole I stopnia?

Warunki klasyfikowania ucznia mającego ponad 50% nieobecności na zajęciach

Podobne artykuły

Ocena pracy nauczyciela na pożegnanie

Doktor a awans na nauczyciela dyplomowanego – czy staż można skrócić?

Stopień naukowy a awans zawodowy nauczyciela – szczególne uprawnienia w świetle Karty Nauczyciela

Ocena pracy nauczyciela początkującego w pierwszym roku pracy

Arkusz obserwacji zajęć prowadzonych przez nauczyciela początkującego – dla mentora

Warunki klasyfikowania ucznia mającego ponad 50% nieobecności na zajęciach

Wspólne kategorie

Szukaj wg fraz

Wspólne kategorie

Info

Najnowszy artykuły

Nasz Partner

Witamy!

Stwórz nowe konto!

Odzyskaj hasło

Czy na pewno chcesz odblokować ten post?

Czy na pewno chcesz anulować subskrypcję?